Çölyak Hastalığı Nedir?

Glüten enteropatisi yani çölyak hastalığı, genetik olarak yatkın kişilerde glüten adlı proteinin ince bağırsakta ömür boyu oluşturduğu kronikleşmiş alerji durumudur. Glüten arpa, buğday, çavdar, yulaf gibi tahıllarda bulunmaktadır.

İnce bağırsaklarımızda ‘villus’ adı verilen tüyler sayesinde öğütülmüş besinlerin faydalı kısımları emilerek kana geçer. Çölyak hastaları glütenli yiyecekler tükettiklerinde alerjiye bağlı olarak bu villuslar tahrip olarak azalır ve küçülürler. İnce bağırsağın özellikle başlangıç kısmının normal yeteneğini kaybetmesinden dolayı, alınan gıdalar emilemezler ve beslenme yetersizliğinden dolayı hastalık belirtileri ortaya çıkar. Bu hastalık belirtileri spesifik belirtiler olmadığı için genelde başka hastalıklarla karıştırılır. Her yaş grubunda ortaya çıkabilecek bu hastalığın belirtileri;

  • Karın bölgesinde öne doğru şişkinlik
  • Yaşa göre kilo azlığı
  • Dışkıda anormallik, gaz şikayetleri
  • İştahsızlık, halsizlik, kusma
  • Büyüme geriliği
  • Ağız içinde oluşan aftlar
  • Eklem ve kemik ağrıları
  • Kansızlık
  • Ciltte kaşıntılı döküntüler
  • Kas zayıflığı
  • Sinirlilik

Eğer hastalık şüphesi güçlüyse kesin tanı için kan testleri ve sonrasında ince bağırsak biyopsisi yapılmalıdır.

Çölyak Hastalığının Tedavisi ve Dikkat Edilmesi Gerekenler

Çölyak hastalığının tek tedavisi glütensiz sıkı bir diyettir. Ömür boyu süren bir hastalık olduğu için glütenden ömür boyu uzak durmak gerekir. Alışveriş yaparken gıdaların etiketlerini incelemek gerekir. Etiketsiz gıdalarda glüten bulunma ihtimaline karşı kesinlikle alınmamalıdır. Glütenli gıdaların glütensiz gıdalarla temas etmemesi için kesinlikle ayrı yerlerde saklanmaları gerekir. Yemek yaparken glütenli gıdalara değmiş çatal, kaşık gibi malzemeler çölyaklı kişilerin gıdalarına değdirilmemelidir. Bu hastalar için buğdayın, bulgurun sekizde biri kadar küçük bir miktarın bile zararlı olduğunu unutmamak gerekir. Bu şekilde dikkat edilerek diyet uygulandığında hastalık belirtileri kısa sürede belirgin şekilde azalır. Tahribat derecesi, hastanın yaşı ve diğer faktörlere bağlı olarak şikayetlerin tamamen ortadan kaybolma süresi değişkenlik gösterir.

Bir Cevap Yazın